KANUN SÖZÜNÜN KÖKENİ
Arapça olduğu sanılır. Etimoloji sözlüklerinde “Arapça kānūn1 قانون “yasa” sözünden alıntıdır. Arapça bu söz Eski Yunanca aynı anlama gelen kanōn κανων sözünden alıntıdır. Daha fazla bilgi için kanon maddesine bakınız.” diye yazar.
Kanon maddesine baktığınızda şu sözleri görürsünüz:
Fransızca canon “1. kilise yasası, 2. ilahilere özgü bir koro tekniği” sözünden alıntıdır. Fransızca bu söz Geç Latince canon “yasa, özellikle kilise yasası” sözünden evrilmiştir. Bu söz Eski Yunanca kanōn κανων “1. kargı, çıta, cetvel, 2. kural, yasa” sözünden alıntıdır. Yunanca söz Eski Yunanca kánna κάννα “kamış, kargı” sözünden türetilmiştir. Yunanca söz Aramice/Süryanice aynı anlama gelen ḳanyā קניא sözü ile eş kökenlidir. Daha fazla bilgi için kanasta maddesine bakınız.
Kanasta maddesine baktığınızda ise durum daha da karmaşıklaşır:
İspanyolca cañasta “1. hasır sepet, 2. bir iskambil oyunu” sözcüğünden alıntıdır. İspanyolca sözcük Eski Yunanca kánastron κάναστρον “hasır sepet” sözcüğünden alıntıdır. Bu sözcük Eski Yunanca kánna κάννα “kamış, kargı” sözcüğünden türetilmiştir. Yunanca sözcükAramice/Süryanice aynı anlama gelen ḳanyā קניא sözcüğünden alıntıdır. (NOT: Aramice/Süryanice sözcük Akatça aynı anlama gelen ḳanū sözcüğü ile eş kökenlidir. Akatça sözcük İbranice aynı anlama gelen ḳāne קנ sözcüğü ile eş kökenlidir.
Bunları okuyan biri eğer dilbilimci değilse, “bütün dillerin anası İbranicedir” diye bir sonuç çıkarır. Akadçanın İbraniceden daha eski bir dil olduğunu bilenler de, “olsun!” derler, “İbranice zaten Akadçanın ardılıdır”. Ünlü dilbilimci Avram Noam Chomsky ne işe yarar? Boşuna mı onu dünyanın en ünlü dilbilimcisi diye parlattılar? Rus göçmeni, Amerikalı bir Aşkenazdır. Hazar torunu, Türk soyludur, ama diğer Aşkenazlar gibi o da mankurtlaşmıştır.
İşin özü şu: bu sözün kökeni de Sümercedir. Demeli, ön Türkçedir. Ve Türkçe Avrasya’daki dillerin çoğunun anasıdır.
Sümerce “uzun araç” anlamına gelen GANU sözü, Akadçaya KANNU olarak geçmiş.
ganu wr. ga-an-nu, gan-nu-um “a large vessel” Akk. kannu
Bu söz yine bir ön Türk dili olan Etrüskçeye CANA olarak evrilmiş. Diğer bir ön Türk dili olan Pelasgçada (Eski Yunancada) ise -n çoğul eki ile CANON biçimine gelmiş. Geç Latincede de bu biçimini korumuş. Arapçada da süzüle süzüle KANUN şekline bürünmüş. Türklerin kargısı, olmuş yasa!
Bizim yasa ise, “yasak” sözünden gelir. Ama onu da Moğolca diye kestirip atmışlar. Sanki Moğolca Türkçeden uzak bir dilmiş gibi. Bu sözün kökeni de Sümerceye dayanır. Sümerce “tabu, yasak şey” anlamına gelen AZAG sözü, günümüze YASAK olarak evrilmiş.
azag wr. azag “taboo, forbidden thing” Akk. asakku
Arif Cengiz Erman