Hangisi doğru? Güzel mi gözel mi?
Hangisi doğru? Güzel mi gözel mi?
Suat Özer
Görmek göz ile yapılan bir eylemdir.
Bu nedenle güzel sözcüğü göz ile ilişkilidir.
Dolayısıyla güzel sözcüğünün doğru yazılışı GÖZEL biçimindendir.
15. yy.dan başlayarak dilimizde kullanılan bir sözcüğümüzdür. Zamanla güzel biçimini almıştır.
Kökenbilimsel açıklaması Nişanyan tarafından şöyle verilmiştir.
TTü: [ Dede Korkut Kitabı, <1400?]
Kızlar geyigi götürdiler, gözeller/güzeller şāhı Banı Çiçegüŋ öniŋe getürdiler.TTü: [ anon., Ferec ba’d eş-şidde, <1451]
māh-rūyıdı, müşk-būyıdı, güzel/gözel idiÇağ: [ Pavet de Courteille, Dictionnaire Turc Oriental, <1500]
güzel/gözel گوزل: beau, gentilTTü: [ Ahmed Vefik Paşa, Lehce-ı Osmani, 1876]
gelişi güzel (…) saksı güzeli<< OTü gözel hoş suret, güzel +Al
→ gör-
Not: TTü 15. yy’dan itibaren görklü ve gökçek (< *görk-çek) sözcüklerinin yerini alan bir innovasyondur. TTü ve ETü başka örneği bulunmayan +Al ekinin buradaki işlevi açık değildir.
Benzer sözcükler: gelişigüzel, güzel sanatlar, güzelavrat otu, güzelce, güzelcene, güzelim, güzellemek, güzelleme, güzelleşmek, güzellik, saksı güzeli