IV. Uluslararasi Sözlük Bilimi Sempozyumu, Hacettepe Üniversitesi, Sözlük Bilimi Sempozyumu, Sözlükbilimi Sempozyumu, Sözlükbilimi

IV. Uluslararası Sözlük Bilimi Sempozyumu Hacettepe Üniversite’nin ev sahipliğinde 17-18 Eylül 2018’de Ankara’da gerçekleştirilecektir. 

Değerli Sözlük Bilimi Araştırmacıları,

Doğrudan doğruya Türk sözlükçülüğü alanında ilk kez 1999 yılında Gazimagosa’da düzenlenen bilimsel toplantıdan sonra gelenekselleşmesi amacıyla 2014 yılında Sakarya Üniversitesinde başlatılan Uluslararası Sözlük Bilimi Sempozyumunun ikincisi İstanbul Üniversitesi, üçüncüsü Eskişehir Osmangazi Üniversitesi tarafından gerçekleştirilmişti. Başlangıçta her yıl düzenlenen sempozyumun sonuncusunun değerlendirme oturumunda etkinliğin iki yılda bir düzenlenmesi kararlaştırılmıştı. Bu karar gereğince Uluslararası Sözlükbilimi Sempozyumu’nun dördüncüsü Hacettepe Üniversitesi Sözlük Bilimi Uygulama ve Araştırma Merkezinin ev sahipliğinde 17-19 Eylül 2018 tarihlerinde Hacettepe Üniversitesinde düzenlenecektir.

Toplantımızın konusu “Sözlük Biliminde Tanımlama ve Tanıklama” olarak belirlenmiştir. Bu ana konu dışında başvuru kabul edilmeyecektir.

Yaklaşık bin yıllık geçmişi ve bir geleneği bulunan Türk sözlükçülüğünde tanımlama, özellikle son yıllarda artan oranda üzerinde durulan, tartışılan bir alan hâline gelmiştir. XIX. yüzyılın son çeyreğine gelinceye kadar dönemin sözlükçülük anlayışı gereği kullanım sıklığı fazla olmayan, az bilinen sözcüklerin tanımlandığı, anlamını herkesin bildiği düşünülen sözcüklerin ise “malumdur, maruftur” denilerek kısaca açıklandığı görülmüştür. Türk sözlükçülüğünde Ahmet Vefik Paşa ile başlayan Şemseddin Sami ile devam eden dönemde ise sözlüklerimizde tanımlama konusu önem kazanmıştır. İlk fasikülü 1943 yılında yayımlanan ve baskısı 1945 yılında tamamlanan Türk Dil Kurumunun Türkçe Sözlük’ünün birinci baskısından itibaren her baskısında tanımlama ilkeleri geliştirilerek bugüne ulaşılmıştır. Sözlüklerin elektronik ortama aktarılmasından sonra gerek söz varlığının gerek tanımların karşılaştırmalı bir biçimde incelenmesi sonucunda sözlük biliminin çeşitli alanlarında olduğu gibi tanımlamalar da sorgulanmaya başlamıştır.

Sözlükçülükte bir başka sorunlu alan da tanıklamadır. Sözlükte yer alan sözün anlamını en açık bir biçimde ortaya koyabilmek amacıyla tanımın yanı sıra örnek cümlelere yer verilmesi öteden beri başvurulan bir yöntemdir. İlk sözlüğümüz Divanu Lugati’t-Türk’ten bu yana sözlüklerimizde yer alan örneklerin belirlenişi, seçimi, veriliş biçimi sözlükten sözlüğe, dönemden döneme farklılıklar göstermektedir. Günümüzde derlem tabanlı hazırlanan sözlüklerin bu sorunu çözebileceği görülse de tanıkların yorumlanması, değerlendirilmesi yine sözlük hazırlayıcılarına kalmaktadır.

Sözlük biliminde tanımlama ve tanıklama sorunlarının günümüzde de önemini koruması dolayısıyla IV. Uluslararası Sözlük Bilimi Sempozyumu’nun konusunu “Sözlük Biliminde Tanımlama ve Tanıklama” olarak belirlemiş bulunuyoruz. Kuramsal ve uygulamalı olarak bu konuların ele alınacağı bildirilerin, açık oturumların Türk sözlükçülüğüne önemli katkılarda bulunacağına inanıyoruz. Bu konular dışındaki başvurular kabul edilmeyecektir.

Toplantıya bireysel bildiri ile katılmak söz konusu olabileceği gibi bir amaca yönelik konuşmaların yer aldığı açık oturum önerilerinde de bulunulabilecektir. Giderlerini kendilerinin karşılaması koşuluyla toplantıya sınırlı sayıda bildirisiz katılım da mümkündür.

Sözlük bilimi alanında çalışan, Türk sözlükçülüğüne katkıda bulunan herkese toplantımız açıktır. 17-19 Eylül 2018 tarihlerinde Hacettepe Üniversitesi İnkumu Tesislerinde buluşmak dileğiyle…

                                                                                                                        Düzenleme Kurulu