Dünyaca ünlü ozan, Uygur Türk'ü ABDURREHİM HEYİT şehit edildi!
Dünyaca ünlü ozan, Uygur Türk’ü ABDURREHİM HEYİT şehit edildi!
Çin hükümeti tarafından yaklaşık iki yıl önce tutuklanan Doğu Türkistan’ın dünyaca ünlü halk ozanı Abdurehim Heyit’in, hayatını kaybettiği bildirildi.
2017’de Çin hükümeti tarafından tutuklanan dünyaca ünlü halk ozanı Abdurehim Heyit, iki yıldır uğradığı işkencelerin ardından hayatını kaybetti.
ABDURREHİM HEYİT, NİSAN 2017’DE TUTUKLANMIŞTI
Uygur Türk’ü Şair Tahir Hamut, Heyit’in tutuklanması sürecini Urumçi’deki Sincan Şarkı ve Dans Topluluğu yetkililerinden duyduğunu belirterek şöyle anlattı; “Polis Heyit’i tutuklamadan önce birkaç kez onu evinde ziyaret etmiş. Polis onun okuduğu ve yorumladığı Atı’lar(Ata’lar) adlı şarkıyı niçin bestelediğini ve ne sebeple yorumladığını sormuş. Ayrıca bu şarkının söz yazarının kim olduğu ve niçin yazdığı hakkında da sorgulamış.Daha sonra bu şarkının sözlerini yazan şair Abdurehim Abdullah da tutuklanmış. Heyit’in yorumladığı şarkının sözlerinde geçen “savaşın şehitleri – jenglerde shehit ” ifadesi hakkında özellikle durdukları ve bu cümle üzerinde çok hassas davrandıkları söyleniyor. Aslında, o şarkının ana mesajı geçtmişte savaşlarda şehit olan Atalarımızı ve bu savaşların kurbanlarını hatırlamak ve gençlerin bu günlerde parti yapmalarını (eğlence düzenelemelerini) eleştirmekti. Bu sözlerin aşırılık veya cihad ile bağlantılı olduğu için tutuklandığı yolunda söylentiler var. Çin polisleri “muhtemelen “Ata’lar – atilar” şarkısı ile cihad arasında kendince bir bağ kurmak istemiş.”
ABDUREHİM HEYİT’İN ŞARKILARI
Abdurehim Heyit’in bestelediği ve yorumladığı şarkıların çoğu Uygur Türklerinin geçmiş tarihini ve kültürünü yansıtıyor ve bunları çok güçlü bir şekilde yorumlayarak söylüyordu. Özellikle kendisinin aynı zamanda adaşı da olan Uygur Türk’ü ünlü şair ve yazarı Abdurehim Otkur’un “uchrashqanda- Karşılaşınca ” (When We Met We) gibi şiiri başta diğer bir çok saygın Uygur Türk’ü şairlerinin lirik ve ironik şiirlerini modern müzik tarzı ile besteleyip yorumluyordu. Bu metin ve şiirleri yorumlayarak Uygur Türklerinin geçmişini ve tarihini onların gönlünde, hayalinde ve kalbinde canlandırıyordu.
Güfte: Abdurehim Ötkür
Beste: Abdurehim Heyit
Seher vakti gördüm gönlümün sultanini,
Dedim sultan musen? O dedi yok yok.
Gözleri ateş yeri, kolları kınalı,
Dedim ünlü musen? O dedi yok yok.
Dedim ismin nedir? Dedi Ayhan’dur,
Dedim yurdun nere? Dedi Turfan’dur.
Dedim başındaki? Dedi hicrandur,
Dedim şaşkın musen? O dedi yok yok.
Dedim aya benzer, dedi yüzüm mü?
Dedim yıldız gibi, dedi gözüm mü?
Dedim alev saçari, dedi sözüm mü?
Dedim volkan musen? O dedi yok yok.
Dedim çatık nedur? Dedi kaşımdur,
Dedim siyah dalga nedur? Dedi saçımdur.
Dedim onbeş nedur? Dedi yaşımdur,
Dedim canan musen? O dedi yok yok.
Dedim deniz nedur? Dedi kalbimdur,
Dedim güzel nedur? Dedi dudağımdur.
Dedim şeker nedur? Dedi dilimdur,
Dedim bir tatsam? O dedi yok yok.
Dedim zencir durar, dedi boynumda,
Dedim ölüm vardır, dedi yolumda,
Dedim bilezik? Dedi kolumda,
Dedim korkar musen? O dedi yok yok.
Dedim niçün korkmazsan? Dedi Tanrım var,
Dedim daha başka? Dedi halkım var.
Dedim daha yok mu? Dedi ruhum var,
Dedi şükran duyar musen? O dedi yok yok.
Dedim istek nedur? Dedi gülümdur?
Dedim savaş var? Dedi yolumdur,
Dedim Ötkür kimdir? Dedi kulumdur,
Dedim satar musen? O dedi yok yok.