BÜYÜK DİL AİLESİ TEORİLERİ, NOSTRATİK TEORİSİ
BÜYÜK DİL AİLESİ TEORİLERİ, NOSTRATİK TEORİSİ
2.1. NOSTRATİK TEORİSİ
Nostratik teorisi, altı dil ailesinin aynı kökten çıktığını ve dolayısıyla bir “büyük aile” (super family, macrofamily) oluşturduğunu kabul eder. Nostratik büyük ailesini oluşturan altı dil ailesi şunlardır: SamîHamî, Kartvel, HintAvrupa, Ural, Dravid, Altay (İlliç Svitıç 1971).
Çağdaş nostratik teorisinin kurucusu olan Vladislav İlliçSvitıç ilk çalışmalarını 1960’larm başında Moskova’da ortaya koydu; fakat altı dil ailesindeki ortak kelimeleri karşılaştıran sözlüğünü yayımlayamadan 1966’da genç yaşta öldü. Onun hazırladığı sözlükler, Vladimir Dybo tarafından 19711984 arasında Moskova’da üç cilt olarak yayımlandı: Opıt sravneniya nostratiçeskix yazıkov IIII, Moskva 19711984. Eserde, altı dil ailesi arasındaki ilişkiler incelendikten sonra 378 kelimenin, karşılaştırılan dil ailelerinde ve bu ailelere giren dillerde ortak olduğu gösterilmiştir.
Aslında Nostratik terimini ilk kullanan Holger Pedersen’dir. Pedersen bu terimi, 1903 yılında yazdığı “Türkische Lautgesetze” (ZDMG, 57) adlı makalesinde HintAvrupa ile bağlantılı diller için kullandı. Terim, Latince nostrates (bizim ülkenin insanları) kelimesinden geliyordu. Pedersen, Nostratik terimiyle başlangıçta HintAvrupa ile FinUgor dillerini bir arada düşünürken sonradan buna Türk, Moğol, Mançu, Yukagir ve Eskimo dillerini de dahil etmişti (Greenberg 2000: 7).
İlliç Svitıç ile aynı zamanda (1964, 1965) Rusya’da bir başka Nostratikçi, Aaron Dolgopolsky; HintAvrupa, HamîSamî, Kartvel, Ural, Altay ve EskimoAleut dil ailelerinin ilişkileri üzerinde durdu (Greenberg 2000: 8).
İlliç Svitıç ve Dolgopolsky’den başka Rus bilginleri A. N. Golovastikov, Oleg Mudrak, Sergei Starostin ile Rusya dışında Vitaly Shevoroshkin, Alexis Manaster Ramer, Allan R. Bomhard ve Jerome Kerns’tir. Starostin (1990) ve ShevoroshkinRamer (1991), AfroAsyatik (HamîSamî) dilleri, Nostratik’ten ayırarak onların daha uzak akraba olduğunu, Nostratik’in “kızı” değil “kızkardeşi” olabileceğini kabul ettiler (Greenberg 2000: 56).