“Balyemez” Sözcüğünün Başına Gelenler

Türkçenin hor görülmesine en güzel örneklerden biri, belki de “Balyemez” örneğidir.

İtalyancada “yarım top” anlamına gelen “Ballamezza” sözcüğü Osmanlı döneminde (16. yy) dilimize geçmiştir.

Osmanlı’nın Venediklilere yaptırdığı bu savaş topu, demirbaşa “Balyemez” olarak işlenmiştir. İleriki yıllarda (17. yy) ise bu sözcüğün kökünü bilmeyen görevlilerce Farsçaya çevrilerek demirbaşa “asel ne-mihored” (bal yemez) olarak geçirilmiştir.

Bu örnek, o dönemde dilimizdeki Türkçe sözcüklere karşı hor görme anlayışını ortaya koyması açısından önemlidir.

Bir sözcüğün hor görülüp, “güzel” sayılan Farsçaya çevrilmesi için Türkçe gibi görülmesi bile yeterlidir.